1. Có nên bọc mão cho răng đã nội nha?

Quyết định bọc mão phụ thuộc lớn vào vị trí răng và mức độ mất chất, thay vì chỉ dựa vào việc răng đó đã lấy tủy hay chưa.

Đối với răng trước (Răng cửa, răng nanh)

• Quan điểm bảo tồn: Nghiên cứu trên 1.273 răng cho thấy mão sứ không cải thiện tỷ lệ thành công của răng trước nội nha còn nguyên vẹn.
• Chỉ định bọc mão: Chỉ khi răng suy yếu cấu trúc nặng (nhiều miếng trám lớn), hoặc thay đổi màu sắc mà các phương pháp tẩy trắng/veneer không giải quyết được.
• Thực tế: Khoảng 67% răng trước nội nha được phục hồi tốt chỉ bằng trám composite.

Đối với răng sau (Răng cối nhỏ, răng cối lớn)

• Yêu cầu che phủ múi: Răng sau chịu lực nhai lớn và lực xé ngang. Việc bọc mão (hoặc Onlay che phủ múi) giúp tăng tỷ lệ tồn tại lên gấp 6 lần.
• Tuổi thọ: Răng sau có mão tồn tại trung bình 87 tháng, trong khi không có mão chỉ tồn tại khoảng 50 tháng.
• Lý do: Răng nội nha mất đi tính đàn hồi (giảm 5% độ cứng chủ yếu do lỗ mở tủy) và dễ bị nứt dọc dưới áp lực nhai.

Lưu ý về Endocrown: Với sự phát triển của sứ nano và dán dính, endocrown đang trở thành lựa chọn thay thế mão và chốt cho răng cối lớn nhờ khả năng kháng gãy cao và bảo tồn cấu trúc răng tối đa.

2. Bản chất của răng sau nội nha: Tại sao chúng dễ gãy?

Có nhiều lầm tưởng về việc răng nội nha "giòn" do mất nước. Tuy nhiên, bằng chứng thực tế chỉ ra:

• Độ ẩm: Sự khác biệt về độ ẩm giữa răng sống và răng nội nha chỉ khoảng 9%, không đủ để giải thích cho việc gãy răng.
• Mất cấu trúc: Lỗ mở tủy làm mất đi sự liên tục của các gờ bên và mái tủy - vốn là những "bộ khung" chịu lực chính của thân răng.
• Thay đổi collagen: Các sợi collagen trong răng nội nha thoái hóa theo thời gian, làm giảm độ bền cắt của ngà răng.

3. Chốt (Post) có giúp răng chắc khỏe hơn không?

Đây là một trong những hiểu lầm phổ biến nhất trong nha khoa (chiếm tới 24-62% nha sĩ vẫn tin rằng chốt giúp gia cố răng).

Dữ liệu từ phòng thí nghiệm & Lâm sàng

• Không tăng sức mạnh: Việc đặt chốt không làm tăng khả năng chống gãy của răng. Ngược lại, việc sửa soạn khoảng trống đặt chốt thường làm mỏng thành ống tủy và làm suy yếu chân răng.
• Tỷ lệ thất bại: Viêm quanh chóp thường phổ biến hơn ở răng có chốt so với răng không chốt.
• Chỉ định duy nhất: Mục đích của chốt chỉ là để lưu giữ cùi giả (core) khi thân răng thật không còn đủ cấu trúc để nâng đỡ mão phục hình.

Khi nào thực sự cần đặt chốt?

1. Khi phần cấu trúc răng còn lại không đủ (mất hơn 50% thân răng) để lưu giữ miếng trám cùi.
2. Thành ống tủy còn đủ độ dày (ít nhất 1mm ngà xung quanh chốt).
3. Khi răng cần thay đổi hướng trục để làm trụ cầu (ít phổ biến).

Kết luận

Nguồn tham khảo: Rotstein, I., Ingle, J. I., & Ingle, J. I. (2019). Ingle’s Endodontics. PMPHUSA.